Wiele osób zmagających się z Hashimoto szuka sposobów na poprawę samopoczucia i wsparcie pracy tarczycy poprzez odpowiednie odżywianie. Dieta ma bowiem istotny wpływ na metabolizm, stan zapalny i ogólne funkcjonowanie organizmu, dlatego coraz częściej mówi się o różnych modelach żywieniowych, które mogą wspierać leczenie tej choroby. Jeśli masz Hashimoto, niedoczynność tarczycy, na pewno zastanawiasz się, jaka dieta będzie dla Ciebie najlepsza. Omawiamy, czy dieta paleo może wspomóc organizm w walce z chorobą.
Spis treści
- Dieta paleo a niedoczynność tarczycy i Hashimoto
- Protokół autoimmunologiczny przy Hashimoto
- Jaka dieta na Hashimoto jest rekomendowana przez lekarzy i dietetyków?
- Najczęstsze pytania o dietę przy Hashimoto
- Jaki chleb jeść przy Hashimoto?
- Dieta w Hashimoto – co jeść? Tabela produktów zalecanych i niewskazanych
- Jak komponować śniadania przy Hashimoto?
- Czy warzywa psiankowate na Hashimoto są dozwolone?
- Czy pomidory na Hashimoto są dozwolone?
- Czy ziemniaki na Hashimoto są dozwolone?
Dieta paleo a niedoczynność tarczycy i Hashimoto
Dieta paleo cieszy się dużą popularnością wśród osób szukających sposobów na poprawę zdrowia, jednak jej stosowanie w przypadku niedoczynności tarczycy i Hashimoto może być ryzykowne. Ten sposób żywienia jest dość restrykcyjny: zakłada eliminację zbóż, roślin strączkowych, nabiału oraz produktów przetworzonych, co może prowadzić do niedoborów składników odżywczych kluczowych dla prawidłowego funkcjonowania tarczycy.
Przy tego typu dietach eliminacyjnych często wymagana jest również dodatkowa suplementacja niedoborowych składników. Szczególnie istotnym problemem może być ograniczenie spożycia soli. W Polsce sól kuchenna jest jodowana i stanowi ważne źródło tego pierwiastka w diecie. Jod jest natomiast niezbędny do produkcji hormonów tarczycy, więc jego niedobór może pogorszyć objawy niedoczynności tarczycy. Badania wykazały, że stosowanie diety paleo u otyłych kobiet po menopauzie przez dwa lata doprowadziło do niedoboru jodu. Po sześciu miesiącach u uczestniczek stosujących dietę paleo zaobserwowano istotny spadek stężenia jodu w moczu, podczas gdy w grupie kontrolnej nie odnotowano takich zmian[1].
Istnieją pewne dowody naukowe sugerujące, że dieta paleo może korzystnie wpływać na samopoczucie i niektóre wskaźniki zapalne u chorych na Hashimoto. Jednak wciąż brakuje solidnych badań klinicznych potwierdzających jej skuteczność w poprawie parametrów autoimmunologicznych i funkcji tarczycy[2].
Sprawdź także: Dieta w chorobie Hashimoto – zasady. Co jeść, a czego unikać przy chorobie Hashimoto?
Protokół autoimmunologiczny przy Hashimoto
Protokół autoimmunologiczny (AIP) to rodzaj diety eliminacyjnej, bardziej restrykcyjnej wersji diety paleo. Celem tej diety jest zidentyfikowanie i wykluczenie z jadłospisu produktów mogących nasilać stany zapalne i reakcje autoimmunologiczne. Czy dieta autoimmunologiczna w Hashimoto jest dobrym pomysłem? Przypuszcza się, że ten rodzaj żywienia może przynieść pewne korzyści: poprawić samopoczucie i jakość życia oraz zmniejszyć stan zapalny. Z drugiej strony, trzeba mieć na uwadze, że badania na ten temat są ograniczone i przeprowadzono je na niewielkich grupach osób. W jednym z nich wykazano, że stosowanie protokołu autoimmunologicznego poprawiło jakość życia i zmniejszyło stan zapalny, ale nie wpłynęło to bezpośrednio na hormony tarczycy ani poziom przeciwciał[3].
Z kolei inne badanie przeprowadzone w Polsce na grupie 28 osób Hashimoto wykazało, że dieta ta może poprawiać stan zapalny i obraz USG, ale zaobserwowano także niespodziewany wzrost przeciwciał anty-TPO, co wskazuje bardziej złożone efekty immunologiczne, które wymagają dalszych badań[4].
Jaka dieta na Hashimoto jest rekomendowana przez lekarzy i dietetyków?
Nie istnieje jedna zalecana dieta dla hashimotek, kobiet z niedoczynnością tarczycy czy mężczyzn. Często podkreśla się, że dieta w Hashimoto powinna być po prostu zgodna z zasadami zdrowego odżywiania. Może to być również indywidualnie dopasowana dieta przeciwzapalna bogata przede wszystkim w warzywa, owoce, zdrowe tłuszcze oraz produkty o wysokiej gęstości odżywczej.
Jeśli nie masz czasu na samodzielne przygotowywanie posiłków, ani wiedzy, by skomponować dla siebie pełnowartościowy jadłospis, rozważ catering dietetyczny. Profesjonalnie opracowane menu dopasowane do Twoich indywidualnych potrzeb zapewni organizmowi wszystkie niezbędne składniki odżywcze i przyczyni się do poprawy Twojego samopoczucia. Zanim zdecydujesz się na dietę paleo, skonsultuj się z dietetykiem, aby dostosować sposób żywienia do swojego stanu zdrowia.
Najczęstsze pytania o dietę przy Hashimoto
Dieta odgrywa ważną rolę w poprawie zdrowia tarczycy i ogólnego samopoczucia osób z Hashimoto. Choć nie istnieje jedna uniwersalna dieta dla wszystkich i nie zaleca się stosowania restrykcyjnych i eliminacyjnych diet bez konkretnych wskazań, istnieją pewne zasady żywieniowe, które mogą pomóc w redukcji stanu zapalnego, poprawić metabolizm i uzupełnić kluczowe składniki odżywcze (m.in.: witaminy z grupy B, selen, jod, kwasy omega-3). W tej sekcji znajdziesz odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące diety w Hashimoto.
Jaki chleb jeść przy Hashimoto?
Mając Hashimoto, najlepiej wybierać pieczywo dobrej jakości, z prostym składem, najlepiej z pełnego ziarna na zakwasie. W przypadku osób z celiakią lub podejrzeniem nadwrażliwości na gluten zalecany jest chleb bezglutenowy.
Dieta w Hashimoto – co jeść? Tabela produktów zalecanych i niewskazanych
|
Kategoria
|
Produkty zalecane w Hashimoto
|
Produkty niewskazane w Hashimoto
|
|
Warzywa
|
Wszystkie warzywa: surowe, gotowane
|
Kapusta, brukselka, kalafior, jarmuż, rzepa – w dużych ilościach w postaci surowej (mogą wpływać na wchłanianie jodu)
|
|
Owoce
|
Wszystkie, szczególnie: jagody, borówki, maliny, jabłka, gruszki, kiwi, awokado, cytrusy
|
Owoce o wysokim indeksie glikemicznym, owoce w puszce
|
|
Źródła białka
|
Jajka, chude mięso (kurczak, indyk), ryby (łosoś, makrela, sardynki), tofu, rośliny strączkowe
|
Przetworzone mięso (parówki, kiełbasy), fast foody,
|
|
Tłuszcze
|
Oliwa z oliwek, olej lniany, awokado, orzechy (włoskie, brazylijskie), nasiona (chia, siemię lniane)
|
Tłuszcze trans (margaryny, oleje rafinowane), chipsy, smażone potrawy
|
|
Produkty zbożowe
|
Pełnoziarniste pieczywo, kasza jaglana, komosa ryżowa, amarantus, ryż brązowy
|
Białe pieczywo, wysoko przetworzone produkty zbożowe, gluten – w zależności od indywidualnej tolerancji
|
|
Napoje
|
Woda, herbaty ziołowe, zielona herbata, napoje roślinne (np. mleko migdałowe, kokosowe)
|
Napoje gazowane, alkohol, kawa w nadmiarze (ponieważ może wpływać na wchłanianie leków), napoje energetyczne
|
|
Przyprawy
|
Kurkuma, imbir, cynamon, czosnek, oregano, bazylia, ocet jabłkowy
|
Sztuczne dodatki (glutaminian sodu, konserwanty)
|
|
Słodycze i przekąski
|
Gorzka czekolada (min. 70% kakao), suszone owoce (bez cukru), orzechy, domowe desery na bazie zdrowych składników bez dodatku cukru
|
Cukier rafinowany, słodycze, ciasta, batoniki
|
Jak komponować śniadania przy Hashimoto?
Śniadanie przy Hashimoto powinno być odżywcze, bogate w białko, zdrowe tłuszcze, węglowodany złożone o niskim indeksie glikemicznym i bogate w błonnik pokarmowy. Mogą to być np.:
- jajka sadzone z awokado i sałatką z rukoli z pieczywem razowym,
- owsianka z orzechami i owocami jagodowymi,
- chleb razowy z pastą z awokado i wędzonym łososiem,
- kasza jaglana z duszonym jabłkiem, cynamonem i orzechami włoskim.
Czy warzywa psiankowate na Hashimoto są dozwolone?
Warzywa psiankowate, takie jak pomidory, papryka, bakłażan czy ziemniaki, często budzą kontrowersje w kontekście chorób autoimmunologicznych. Z czego to wynika? Przede wszystkim warzywa te zawierają alkaloidy roślinne (np. solanina, tomatyna, kapsaicyna), które w dużych ilościach mogą mieć działanie drażniące na przewód pokarmowy oraz potencjalnie zwiększać przepuszczalność jelit. Istnieje teoria, że w przypadku osób z chorobami autoimmunologicznymi osłabiona bariera jelitowa może sprzyjać nasileniu stanu zapalnego i chorób z autoagresji. Niektóre warzywa psiankowate zawierają także lektyny i saponiny, które mogą działać prozapalnie i pobudzać reakcje immunologiczne, co zgodnie z niektórymi zasadami diety (np. protokołu autoimmunologicznego) może mieć znaczenie dla osób z Hashimoto.
Brakuje jednak badań naukowych potwierdzających, że warzywa psiankowate faktycznie szkodzą osobom z Hashimoto. Większość doniesień na ten temat opiera się na pojedynczych doświadczeniach pacjentów lub badaniach na modelach zwierzęcych, a nie na kontrolowanych badaniach klinicznych z udziałem ludzi.
Czy pomidory na Hashimoto są dozwolone?
Pomidory nie są produktem zakazanym w Hashimoto. Dla większości osób są one cennym źródłem witamin C, A, K, potasu i przeciwutleniaczy (np. likopenu), które mogą wspierać zdrowie tarczycy i układu odpornościowego.
Czy ziemniaki na Hashimoto są dozwolone?
Ziemniaki są bogatym źródłem błonnika, witaminy C, potasu i witamin z grupy B i również nie trzeba ich ograniczać w diecie osób chorych na Hashimoto. Nie ma bowiem dowodów naukowych na to, że ziemniaki szkodzą osobom z Hashimoto.
Bibliografia:
- Manousou S. i wsp., A Paleolithic-type diet results in iodine deficiency: a 2-year randomized trial in postmenopausal obese women, „European Journal of Clinical Nutrition”, 2018.
- Hollywood J. B. i wsp., The Effects of the Paleo Diet on Autoimmune Thyroid Disease: A Mixed Methods Review, „Journal of the American Nutrition Association”, 2023.
- Abbott R. D. i wsp., Efficacy of the Autoimmune Protocol Diet as Part of a Multi-disciplinary, Supported Lifestyle Intervention for Hashimoto's Thyroiditis, „Cureus”, 2019.
- Ihnatowicz P. i wsp., Effects of Autoimmune Protocol (AIP) diet on changes in thyroid parameters in Hashimoto’s disease, „Annals of Agricultural and Environmental Medicine”, 2023.
- Danailova Y. i wsp., Nutritional Management of Thyroiditis of Hashimoto, „International Journal of Molecular Sciences”, 2022.
.png)
