Rozgrzewające przyprawy

Przez wieki przyprawy miały swoje szczególne miejsce w kuchni: podnoszą walory smakowe potraw i wspierają zdrowie. Początkowo były stosowane głównie do konserwacji żywności oraz łagodzenia dolegliwości trawiennych, a dziś cenimy je także za zdolność do rozgrzewania organizmu zwłaszcza w chłodniejsze dni. Sprawdź, po które przyprawy o właściwościach rozgrzewających warto sięgnąć, by poprawić swoje samopoczucie i stan zdrowia.

Spis treści:

1. Najlepsze przyprawy rozgrzewające organizm 
2. Cynamon – aromatyczna przyprawa o właściwościach rozgrzewających
3. Kurkuma – złoty składnik o działaniu rozgrzewającym 
4. Kardamon i tymianek – zioła rozgrzewające organizm
5. Imbir i chili – najsilniejsze przyprawy rozgrzewające

Najlepsze przyprawy rozgrzewające organizm 

Podczas chłodniejszych dni warto sięgać po przyprawy, które nie tylko nadają potrawom wyrazisty smak, ale także naturalnie rozgrzewają organizm i poprawiają krążenie, a także wzmacniają odporność, mają działanie przeciwzapalne czy antybakteryjne. Najlepsze przyprawy rozgrzewające organizm to między innymi: 

• imbir, 
• cynamon, 
• kurkuma, 
• kardamon, 
• tymianek, 
• chili,
• pieprz cayenne. 

Rozgrzewające zioła do picia to z kolei napary i herbaty zawierające między innymi: 

• goździki, 
• anyż, 
• kardamon, 
• lipę, 
• maliny, 
• czarną porzeczkę,
• czarny bez. 

Poniżej szczegółowo omawiamy niektóre z tych rozgrzewających przypraw i ich wpływ na zdrowie.

Cynamon – aromatyczna przyprawa o właściwościach rozgrzewających

Cynamon to nie tylko aromatyczna przyprawa, która nadaje potrawom niepowtarzalny smak, ale także produkt o wielu korzystnych właściwościach rozgrzewających i poprawiających metabolizm. Badania wykazały, że regularne spożywanie cynamonu może przyczynić się do obniżenia stężenia glukozy oraz hemoglobiny glikowanej we krwi, co świadczy o jego hipoglikemicznym działaniu. 

Dodatkowo cynamon wspiera korzystną zmianę profilu lipidowego, zmniejszając stężenie cholesterolu całkowitego, frakcji LDL i trójglicerydów, przy jednoczesnym niewielkim wzroście frakcji HDL, czyli tzw. dobrego cholesterolu. Jego właściwości przeciwzapalne i termogeniczne sprawiają, że idealnie nadaje się do potraw zwłaszcza w chłodniejsze dni, choć nie należy oczekiwać od niego efektów odchudzających¹. 

Zastosowanie cynamonu jest szerokie. Można go dodawać do napojów – herbaty lub kawy – oraz różnorodnych potraw, zarówno słodkich, jak i wytrawnych. Idealnie komponuje się z owocami, jogurtami czy owsianką. Dobrze sprawdza się jako składnik ciast i wypieków, szczególnie tych korzennych. W kuchni cynamon wykorzystywany jest również do przyprawiania mięsnych potraw, sosów czy curry.

Kurkuma – złoty składnik o działaniu rozgrzewającym 

Kurkuma, czyli ostryż długi, to złocista przyprawa, która dzięki obecności kurkuminy nie tylko nadaje potrawom wyjątkowy kolor, ale również wykazuje działanie rozgrzewające i prozdrowotne. W tradycji ajurwedyjskiej kurkuma była stosowana jako środek wzmacniający organizm, wspomagający trawienie oraz łagodzący objawy stanów zapalnych, co czyniło ją wszechstronnym składnikiem codziennej diety. 

Badania naukowe potwierdzają, iż kurkumina, czyli związek obecny w kurkumie, obniża stężenie glukozy i cholesterolu we krwi oraz działa przeciwzapalnie. Kurkumą doprawia się curry, dania mięsne czy rybne, a w kosmetologii służy do produkcji maseczek poprawiających koloryt cery. Kurkuma stanowi także składnik złotego mleka, czyli napoju, którego zadaniem jest łagodzenia przeziębienia i bólu gardła. Najlepiej łączyć ją z pieprzem lub ekstraktem z piperyny, co znacząco zwiększa przyswajalność kurkuminy, potęgując jej korzystny wpływ na zdrowie².

Sprawdź także: Duszone żeberka ze szpinakiem – keto przepis

Kardamon i tymianek – zioła rozgrzewające organizm 

Kardamon i tymianek to przyprawy, które nie tylko wzbogacają potrawy o intensywny aromat, ale również wspierają rozgrzewanie organizmu i korzystnie wpływają na zdrowie. Kardamon, występujący w postaci zielonej i czarnej, jest źródłem cennych związków fenolowych i olejków eterycznych. Wykazano, że przyczynia się do obniżenia poziomu trójglicerydów i ciśnienia tętniczego i ma działanie przeciwzapalne, antyoksydacyjne i ochronne dla żołądka oraz wątroby³. 

Tymianek, również bogaty w naturalne przeciwutleniacze, działa przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo, przez co wspiera leczenie dolegliwości układu oddechowego. Dzięki swoim cennym właściwościom obie przyprawy nie tylko rozgrzewają i podkreślają smak potraw, ale również pomagają w utrzymaniu dobrego stanu zdrowia⁴. 

Kardamon można dodawać do napojów (kawy, herbaty, grzanego wina), deserów (ciast, ciastek, kremów), potraw słodkich, a także wytrawnych (mięsa, marynat, ryb, zup, gulaszów). Przyprawę tę wykorzystuje się również w kosmetyce i aromaterapii. Tymianek z kolei dobrze komponuje się z mięsem i rybami. Dodaje się go również do warzyw, sosów, zup, gulaszów, zapiekanek, chleba, pasztetów i wędlin oraz rozmaitych dań diety śródziemnomorskiej.

Sprawdź także: Czy mięso jest zdrowe? Plusy i minusy diety pescowegetariańskiej

Imbir i chili – najsilniejsze przyprawy rozgrzewające

Imbir i chili mają intensywny smak i szereg korzystnych właściwości zdrowotnych. Imbir znany jest z działania przeciwwymiotnego – zmniejsza nudności i wymioty po chemioterapii, zabiegach operacyjnych oraz u kobiet w ciąży. Dodatkowo pomaga obniżyć poziom tzw. złego cholesterolu, podnosi poziom tzw. dobrego cholesterolu HDL, redukuje ciśnienie krwi, a nawet obniża poziom glukozy we krwi. Jego właściwości przeciwzapalne i łagodzące są cenione na całym świecie, a korzeń dodaje się zarówno do tradycyjnych naparów, jak i tzw. złotego mleka. 

Chili, dzięki obecności kapsaicyny, nadaje potrawom ostry, piekący smak, wspiera metabolizm i wpływa korzystnie na redukcję masy ciała. Nie zaleca się jednak stosować tej przyprawy u osób z zespołem drażliwego jelita (IBS). W celu zredukowania piekącego smaku chili warto podawać je z tłustym mlekiem lub olejem⁵.

Jeśli nie masz pomysłów, jak wykorzystać omawiane przyprawy w kuchni, może zainspirować Cię dieta pudełkowa. W naszym cateringu Wygodna Dieta doświadczeni dietetycy opracowują rozmaite dania z wykorzystaniem cenionych przypraw i aromatów z różnych stron świata. Dodatkowo w ramach wykupionego planu zapewniamy Ci bezpłatne konsultacje ze specjalistą i profesjonalne wsparcie w doborze jadłospisu pudełkowego i spersonalizowaniu go do Twoich osobistych wymagań. Dzięki temu możesz nie tylko odkrywać nowe smaki, ale i mieć pewność, że dostarczasz swojemu organizmowi wszystko, czego potrzebuje.

Bibliografia:

1. Akilen R. i wsp., Effect of short-term administration of cinnamon on blood pressure in patients with prediabetes and type 2 diabetes, „Nutrition”, 2013.
2. Wainstein J. i wsp., Dietary cinnamon supplementation and changes in systolic blood pressure in subjects with type 2 diabetes, „Journal of Medicinal Food”, 2011.
3. Anderson R. A. i wsp., Cinnamon extract lowers glucose, insulin and cholesterol in people with elevated serum glucose, „Journal of Traditional and Complementary Medicine”, 2016.
4. Shoba G. i wsp., Influence of piperine on the pharmacokinetics of curcumin in animals and human volunteers, „Planta Medica”, 1998, 64 (4).
5. Benzie I. F. F., Wachtel-Galor S., Herbal Medicine: Biomolecular and Clinical Aspects, CRC Press/Taylor & Francis, 2011.
6. Kaliyaperumal A. i wsp., Botany, traditional uses, phytochemistry and biological activities of cardamom [Elettaria cardamomum (L.) Maton] – A critical review, „Journal of Ethnopharmacology”, 2020, 246, 112244.
7. Asbaghi O. i wsp., Effect of green cardamom on lipoproteins, glycemic control and anthropometric parameters: A meta-analysis of randomized clinical trials, „Clinical Nutrition ESPEN”, 2020, 37.
8. Kardos P. i wsp., Effectiveness and tolerability of the thyme/ivy herbal fluid extract BNO 1200 for the treatment of acute cough: an observational pharmacy-based study, „Current Medical Research and Opinion”, 2021, 37 (10).
9. Hasani H. i wsp., Does ginger supplementation lower blood pressure? A systematic review and meta-analysis of clinical trials, „Phytotherapy Research”, 2019, 33 (6).
10. Zhu J. i wsp., Effects of Ginger (Zingiber officinale Roscoe) on Type 2 Diabetes Mellitus and Components of the Metabolic Syndrome: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials, „Evidence-Based Complementary and Alternative Medicine”, 2018, 5692962.
11. Ludy M. J. i wsp., The Effects of Capsaicin and Capsiate on Energy Balance: Critical Review and Meta-analyses of Studies in Humans, „Chemical Senses”, 2012, 37 (2).