Wakacje to czas, kiedy myślenie o zdrowym odżywianiu i dbaniu o sylwetkę często schodzi na dalszy plan. Jak uniknąć przybierania na wadze podczas urlopu i kontrolować makroskładniki oraz kalorie podczas urlopu, zwłaszcza stołując się na mieście lub korzystając z opcji all inclusive? Podpowiadamy, jak jeść mądrze, by czuć się dobrze i nie wrócić z urlopu z dodatkowymi kilogramami.
Spis treści
- Najważniejsze makroskładniki, które wspierają organizm w trakcie wakacyjnych podróży
- Jak dieta i posiłki wpływają na poziom makroskładników?
- Rola nawodnienia, elektrolitów i mikroskładników w upalne dni
- Praktyczne sposoby na utrzymanie odpowiedniego poziomu makroskładników na wakacjach
- Jak aktywność fizyczna i mikroskładniki wspierają zdrowie podczas wakacyjnego wypoczynku?
- Suplementy diety jako wsparcie w dostarczaniu makroskładników na wyjazdach
Najważniejsze makroskładniki, które wspierają organizm w trakcie wakacyjnych podróży

W trakcie wakacji, jeśli chcesz uniknąć przybierania na wadze, zadbaj nie tylko o bilans kaloryczny, ale też o jakość makroskładników. Białko odgrywa istotną rolę w utrzymaniu uczucia sytości po posiłku, a odpowiednia podaż w posiłkach ogranicza chęć na podjadania, co ułatwia kontrolę apetytu i utrzymanie masy ciała.
Równie istotne są węglowodany złożone z produktów z pełnego ziarna. Wpływają korzystnie na stężenie glukozy we krwi, co zapobiega gwałtownym spadkom energii, a tym samym ogranicza zachcianki na słodycze i niezdrowe przekąski.
Kolejnym ważnym makroskładnikiem są tłuszcze – szczególnie oliwa z oliwek, olej lniany, awokado, orzechy, nasiona. Wspierają one wchłanianie witamin A, D, E i K, wpływają korzystnie na układ krążenia i działają przeciwzapalnie. Co ważne, dodatek tłuszczu do posiłku obniża jego ładunek glikemiczny, to również może pomóc uniknąć napadów głodu i sięgania po wysokoprzetworzone przekąski. Unikaj jednak tłuszczów nasyconych obecnych m.in. w tłustym mięsie, fast foodach i wyrobach cukierniczych.
Sprawdź także: Białko w diecie – budulec nie tylko dla mięśni
Jak dieta i posiłki wpływają na poziom makroskładników?
To, jak komponujemy posiłki, ma bezpośredni wpływ na proporcje makroskładników w diecie. Przykładowo w daniach typu fast food, słodkich deserach czy słonych przekąskach często jest dużo tłuszczów nasyconych i cukrów prostych, a niewiele białka i błonnika pokarmowego. Taki sposób odżywiania sprzyja wahaniom glukozy we krwi, zwiększa apetyt i utrudnia kontrolę masy ciała. Zbyt niska podaż białka może prowadzić do uczucia ciągłego głodu i szybkiej chęci na zjedzenie kolejnego posiłku.
Ważne jest też, aby sięgać po pełnoziarniste produkty zbożowe, warzywa i wartościowe źródła białka, co pozwoli utrzymać odpowiednie proporcje makroskładników i wspierać codzienne samopoczucie i utrzymanie zgrabnej sylwetki.
Sprawdź także: Piramida zdrowego żywienia – czym jest? Zasady prawidłowego żywienia i aktywności fizycznej
Rola nawodnienia, elektrolitów i mikroskładników w upalne dni

Wysoka temperatura otoczenia w letnie dni znacząco zwiększa zapotrzebowanie organizmu na wodę. Odpowiednie nawodnienie jest bardzo ważne, ponieważ wraz z potem tracone są nie tylko płyny, ale też cenne elektrolity przede wszystkim sód, potas i magnez. Ich niedobór może prowadzić do osłabienia, skurczów mięśni, spadku ciśnienia i pogorszenia samopoczucia. W upalne dni warto sięgać po wodę mineralną (może być to woda niegazowana lub gazowana), napary ziołowe, rozcieńczone soki oraz produkty bogate w wodę i mikroskładniki takie jak warzywa, owoce czy fermentowany nabiał.
Ile wody dziennie należy pić, aby nie pojawiło się odwodnienie? Zapotrzebowanie na wodę różni się w zależności od wieku, płci i stanu fizjologicznego. Zgodnie z normami Żywienia dla Populacji Polski dorosłe kobiety potrzebują średnio 2000 ml wody dziennie, a mężczyźni 2500 ml. W upalne dni, podczas aktywności fizycznej, u kobiet karmiących lub w podróży zapotrzebowanie może być jeszcze większe.
Praktyczne sposoby na utrzymanie odpowiedniego poziomu makroskładników na wakacjach

Podczas wakacji wcale nie trzeba liczyć kalorii i makroskładników – wystarczy trzymać się zasady zdrowego talerza, czyli dbać o to, by połowę talerza zajmowały warzywa (lub warzywa z owocami), ćwierć źródła białka, np. jajka, ryba, jogurt czy chude mięso, a pozostałą część węglowodany złożone, takie jak kasza, ryż czy ziemniaki. Do tego warto dodać trochę zdrowych tłuszczów, np. oliwy, orzechów, pestek. Nawet w hotelu czy restauracji da się mniej więcej tak to rozplanować. To prosty sposób, żeby nie przesadzić z kaloriami i trzymać w ryzach proporcje makroskładników, a przy tym jeść smacznie i bez wyrzutów sumienia.
Jak aktywność fizyczna i mikroskładniki wspierają zdrowie podczas wakacyjnego wypoczynku?

Wakacje to idealny czas, żeby się więcej poruszać. Każda aktywność fizyczna jest dobra. Możesz chodzić na spacery lub górskie wędrówki, pływać czy jeździć na rowerze. Aktywność fizyczna nie tylko poprawia nastrój, ale też wspiera trawienie, pomagają utrzymać formę, a w połączeniu z odpowiednią ilością snu i dobrze zbilansowaną dietą to najlepszy sposób na regenerację.
Warto też zadbać o mikroskładniki w diecie, szczególnie istotne są te, które wspierają mięśnie, układ nerwowy i odporność:
- magnez,
- potas,
- witaminy z grupy B,
- witamina C.
Nie wiesz, jak prawidłowo bilansować posiłki? Wypróbuj dietę pudełkową skomponowaną przez dietetyka. Dzięki niej zobaczysz, jak prawidłowo komponować dania tak, by były smaczne, pełnowartościowe i dostarczały wszystkie niezbędne makroskładniki w odpowiednich proporcjach.
Pamiętaj, że w przypadku każdej diety najważniejsze jest dopasowanie jej do indywidualnych potrzeb organizmu i celów. Taką możliwość oferujemy w cateringu Wygodna Dieta. W ramach wykupionego planu zapewniamy Ci bezpłatne konsultacje z doświadczonym dietetykiem i profesjonalne wsparcie w doborze jadłospisu pudełkowego i spersonalizowaniu go do Twoich osobistych wymagań. Przestrzegasz menu wegańskiego, a może chcesz zacząć stosować jadłospis bez glutenu lub dietę oczyszczającą jelita? Wypróbuj nasz catering i przekonaj się, jak proste i wygodne może być zdrowe odżywianie.
Sprawdź także: Witaminy przyspieszające odchudzanie
Suplementy diety jako wsparcie w dostarczaniu makroskładników na wyjazdach
Choć makroskładniki najlepiej dostarczać przede wszystkim z żywności, to w niektórych sytuacjach, zwłaszcza podczas aktywnego urlopu lub w przypadku ograniczonego dostępu do pełnowartościowych posiłków suplementy mogą stanowić cenny dodatek. Na wyjazdach dobrze sprawdzają się np. odżywki białkowe (np. w formie proszku, gotowych szejków czy batonów). To wygodny sposób na uzupełnienie białka, gdy trudno o jego podaż w diecie. Podobnie działają zamienniki posiłków typu „meal replacement”, które zawierają nie tylko białko, ale i węglowodany oraz tłuszcze.
Suplementem, który można stosować na bardzo aktywnych wakacjach, są też żele energetyczne, które dostarczają węglowodany proste. Warto jednak pamiętać, że suplementy powinny stanowić dodatek do diety, a nie jej podstawę.
Bibliografia:
- Rychlik E., Stoś K., Woźniak A., Mojska H. (red.). Normy żywienia dla populacji Polski. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH Państwowy Instytut Badawczy, Warszawa 2024.