Dieta ryżowa to model żywienia oparty głównie na spożywaniu ryżu, który bywa promowany jako szybki sposób na odchudzanie lub „oczyszczenie” organizmu. Choć może prowadzić do krótkotrwałej utraty masy ciała, jej zasady są bardzo restrykcyjne, a efekty często nietrwałe i obarczone ryzykiem niedoborów. Warto więc wiedzieć, na czym dokładnie polega dieta ryżowa, jakie daje rezultaty oraz dlaczego nie jest uznawana za zdrowy sposób odżywiania.
Spis treści:
- Dieta ryżowa – na czym polega i skąd pochodzi?
- Zasady diety ryżowej – co można, a czego nie można jeść?
- Rodzaje diety ryżowej – różnice
- Ryż a odchudzanie – czy dieta oparta na ryżu pomaga schudnąć?
- Efekty diety ryżowej – ile można schudnąć i jakie są ryzyka?
- Wskazania i przeciwwskazania do stosowania diety ryżowej
- Przykładowy jadłospis diety ryżowej na 3 dni

Dieta ryżowa, a właściwie Program Diety Ryżowej został opracowany w 1939 roku przez niemieckiego lekarza Waltera Kempnera. Lekarz ten prowadził pacjentów z nadciśnieniem tętniczym oraz niewydolnością nerek i zastosował u nich posiłki składające się wyłącznie z białego ryżu (około 250–300 g/dzień) i owoców. Wśród efektów lekarz zaobserwował u pacjentów szybkie obniżenie ciśnienia tętniczego krwi i poprawę wydolności nerek. Wyniki tego eksperymentu były tak zaskakujące, że wielu doświadczonych lekarzy podejrzewało go o zafałszowanie danych. Obecnie osoby stosujące dietę ryżową twierdzą, że jest to szybki sposób na utratę masy ciała1.
Dieta ryżowa to rodzaj diety wysokowęglowodanowej, w której ryż jest głównym źródłem energii. Dieta ta opiera się na posiłkach składających się wyłącznie z białego ryżu (około 250–300 g/dzień) i owoców. W diecie stosuje się także w mniejszych ilościach soki, biały cukier i suplementy diety (np. witaminy z grupy B). Zakazane na diecie ryżowej są: warzywa, owoce, mięso, ryby, jaja nasiona roślin strączkowych.
Rodzaje diety ryżowej – różnice

Istnieje wiele wersji tego modelu żywienia, ale w każdym zaleca się spożywanie dużej ilości ryżu (brązowego lub białego) i ograniczanie innych składników odżywczych (tłuszczu i białka). W niektórych wersjach diety ryżowej dozwolone jest spożywanie warzyw i owoców, ale zazwyczaj w umiarkowanych ilościach.
Dawniej dieta ryżowa (określana jako Program Diety Ryżowej) była eksperymentalnie stosowana jako metoda leczenia nadciśnienia tętniczego i niewydolności nerek. Obecnie jednak stanowi dla wielu osób sposób na szybką redukcję masy ciała lub „oczyszczenie” organizmu z toksyn.
W rzeczywistości jednak bazowanie na jakimkolwiek jednym produkcie – nawet o bardzo cennych właściwościach zdrowotnych – nigdy nie jest zdrowe. Żadna dieta, która radykalnie wyklucza większość składników, nie będzie zbilansowana. W internecie można znaleźć przeróżne rodzaje diety ryżowej np. dietę ryżową 5-dniową, 7-dniową dietę ryżową czy oczyszczającą dietę ryżową, ale nie zaleca się stosować żadnej z nich.
Ryż a odchudzanie – czy dieta oparta na ryżu pomaga schudnąć?
Czy jedząc ryż, można szybciej pozbyć się tłuszczu? Niestety spożywanie ryżu nie ma magicznego działania. W odchudzaniu ważne jest bowiem utrzymanie deficytu kalorycznego. Ryż może być składnikiem jadłospisu redukcyjnego, o ile dzienny bilans energetyczny będzie ujemny. Jeśli chcesz schudnąć bez negatywnych konsekwencji dla organizmu i utrzymać mniejszą masę ciała na dłużej niż kilka tygodni, zdecyduj się na catering dietetyczny dopasowany do Twoich potrzeb. Tylko zbilansowany, odżywczy jadłospis może pomóc w redukcji wagi, bez szkody dla organizmu. W cateringu WygodnaDieta zapewniamy Ci jeszcze lepsze wsparcie, ponieważ masz możliwość korzystania z bezpłatnych konsultacji z doświadczonym dietetykiem na każdym etapie trwania wykupionego planu.
Sprawdź także: Szybka dieta odchudzająca – skuteczne metody na zdrowe schudnięcie
Efekty diety ryżowej – ile można schudnąć i jakie są ryzyka?

Na diecie ryżowej można schudnąć, ale najczęściej jest to utrata wody, glikogenu, zalegającej treści jelitowej czy masy mięśniowej, a nie trwała utrata tkanki tłuszczowej.
Dieta ryżowa jest nieurozmaicona, dlatego może prowadzić do niedoborów składników odżywczych (zwłaszcza białka i tłuszczu), witamin i składników mineralnych. Może być szczególnie uboga w witaminy z grupy B, witaminę C, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach A, D, E, K, żelazo, cynk, jod, magnez. Z pewnością jej stosowanie nie jest korzystne dla zdrowia. Dieta ta jest także uboga w błonnik pokarmowy oraz antyoksydanty. Jest to bardzo restrykcyjna dieta odchudzająca, która nie ma nic wspólnego ze zdrowym odżywianiem.
Długotrwałe stosowanie diety ryżowej może osłabiać organizm, powodować utratę masy mięśniowej i zwiększać ryzyko osteoporozy. Stosowanie tego rodzaju restrykcyjnych diet to szybka droga do efektu jo-jo, co z pewnością zniechęca do podejmowania kolejnych prób odchudzania. Żeby schudnąć na stałe, bez szkody dla organizmu, warto zadbać nie tylko o okazjonalne, krótkotrwałe zdrowe odżywianie na wakacjach, ale o stosowanie zbilansowanej, wartościowej diety na co dzień.
Sprawdź także: Dlaczego głodówki mogą zrobić Ci krzywdę?
Wskazania i przeciwwskazania do stosowania diety ryżowej
Nie ma żadnych wskazań co do stosowania diety ryżowej – również inne tego typu diety np. dieta ziemniaczana czy dieta bananowa – nie są dobrymi metodami żywienia. Ryż, szczególnie biały, jest produktem łatwostrawnym, dlatego często pojawia się w jadłospisach określanych jako dieta lekkostrawna. Nie oznacza to jednak, że dieta oparta wyłącznie na ryżu spełnia jej założenia – dieta lekkostrawna powinna być przede wszystkim zbilansowana i różnorodna.
Dieta ryżowa jest bardzo monotonna, dlatego trudno jest wytrwać na niej przez dłuższy czas. Warto także podkreślić, iż nadmiar ryżu w diecie może być szkodliwy, ze względu na zawarty w nim arsen (pierwiastek zaliczany do grupy metali ciężkich), który przez Międzynarodową Agencję Badań nad Rakiem został uznany za rakotwórczy dla człowieka. Arsen w żywności może występować w formie organicznej (np. w rybach) i nieorganicznej (np. w ryżu). Szczególnie forma nieorganiczna jest niebezpieczna dla zdrowia. W zwyczajowej diecie spożywanie produktów ryżowych i ryżu nie jest niebezpieczne dla zdrowia, jednak dieta oparta na samym ryżu może stwarzać zagrożenie zatrucia tym pierwiastkiem2. Dlatego oprócz ryżu w diecie warto postawić na inne źródła cennych węglowodanów np. kaszę jaglaną. Jest lekkostrawna, naturalnie bezglutenowa i dostarcza cennych składników mineralnych, takich jak magnez czy żelazo.
Dieta ryżowa nie powinna stanowić sposobu leczenia nadciśnienia tętniczego czy chorób nerek. Nie istnieją rzetelne badania naukowe, które potwierdzałby skuteczność tego rodzaju terapii. Oczyszczająca dieta ryżowa nie powinna być także sposobem na utratę masy ciała czy poprawę zdrowia. Wśród dietetyków i lekarzy opinie o diecie ryżowej nie są pochlebne. Dieta oparta na ryżu jest bardzo restrykcyjna i niezbilansowana, przez co może zaszkodzić organizmowi.
Sprawdź także: Jak uniknąć efektu jojo i utrzymać swoją wagę?
Przykładowy jadłospis diety ryżowej na 3 dni
Przykładowy jadłospis diety ryżowej dla odchudzających się może wyglądać następująco:
Dzień 1

Śniadanie: ryż z owocami np. borówkami, malinami, truskawkami
II śniadanie: surówka z ryżem i pomidorem
Obiad: risotto z papryką, kurczakiem i szczypiorkiem
Podwieczorek: ryż na mleku z jabłkiem i orzechami nerkowca
Kolacja: mięso mielone z kurczaka z ryżem
Dzień 2

Śniadanie: ryż na mleku ryżowym z jabłkiem i cynamonem
II śniadanie: wafle ryżowe
Obiad: ryż ze szczypiorkiem i indykiem, lekkostrawna sałatka z cukinią
Podwieczorek: wafle ryżowe z dżemem
Kolacja: ryż z ciecierzycą i brokułem
Dzień 3

Śniadanie: ryż z jajkiem i szczypiorkiem
II śniadanie: wafle ryżowe
Obiad: ryż z dorszem i kalafiorem
Podwieczorek: wafle ryżowe z truskawkami
Kolacja: ryż z zielonym groszkiem i cukinią
Bibliografia:
- Estes EH, Kerivan L., An archaeologic dig: a rice-fruit diet reverses ECG changes in hypertension, „Journal of Electrocardiology”, 2014.
- Mania M. i wsp., Exposure assessment of the population in Poland to the toxic effects of arsenic compounds present in rice and rice based products, Roczniki Państwowego Zakładu Higieny 2017.